Afwijken van de cao: Wat mag en wat niet?

Grote, complexe reorganisaties. Ze zorgen voor veel stress bij personeel, en ook bij de ondernemingsraad. Want die moet vaak snel advies uitbrengen. Hoe zorg je ervoor dat je toch grip op de zaak houdt?

Er wordt wel eens gesteld dat er twee soorten cao’s bestaan. De ene soort bgestaat uit de traditionela standaard-cao’s, de tweede soort uit moderne raam-cao’s. Van de eerste mag je niet, van de tweede mag je wel afwijken, zo is de gedachte. Klopt dat?

Wet-cao

De wettelijke regels rond de cao staan in de Wet op de collectieve arbeidsovereenkomst (Wet-cao). En nergens in de wet, niet in de Wet-cao en al evenmin in de Wet op de ondernemingsraden (WOR), staat dat een werkgever wel van de cao mag afwijken als hij daarvoor de instemming heeft van de ondernemingsraad.

Handelingsvrijheid

Maar dat er niet mag worden afgeweken van de cao betekent ook weer niet dat dat werkgever en werknemer geen enkele handelingsvrijheid hebben. Door de misleidende uitdrukking ‘afwijken’, betaat er nogal wat miscommunicatie. Het is niet zo dat je hetzij de cao moet toepassen, hetzij daarvan af mag wijken. De uitdrukking ‘afwijken van de cao’ zou gewoon geschrapt moeten worden uit het woordenboek van de Nederlandse arbeidsverhoudingen. De Wet-cao levert een veel betere uitdrukking: een afspraak tussen werknemer en werkgever mag nooit in strijd zijn met de cao. Vindt u dit een interessant onderwerp? In Praktijkblad Ondernemingsraad nummer 3 staat uitgelegd hoe het precies zit. Klik hier om het vakblad te ontvangen!